Những kỹ năng cơ bản và tips để có bài hình họa đẹp

1. Xác định rõ bố cục

Bố cục là yếu tố quan trọng hàng đầu trong việc đánh giá không chỉ trong bài thi mà còn trong bất kì một tác phẩm nào khác. Việc sắp xếp bố cục hợp lý sẽ làm cho bài của bạn được ưa nhìn hơn và không gây ra sự khó chịu. Thông thường, đối với đầu tượng và chân dung, góc chính diện bố cục sẽ được căn giữa, các góc khác thì phần không gian phía sau đầu sẽ ít hơn không gian trước mặt. Trong một số tác phẩm của các họa sĩ nổi tiếng, bố cục có thể đi theo hướng ngược lại, tuy nhiên, bạn không nên học theo khi đang luyện thi vì đa phần khi sắp xếp bố cục, tác giả đã có những tính toán riêng dựa trên thông điệp muốn truyền tải.

Xác định rõ bố cục

2. Dựng hình đúng tỉ lệ

Ngay sau bước xác định bố cục là bước dựng hình. Bước này cũng rất quan trọng, hình phải đúng thì sau đó mới có thể đẹp được, việc dựng hình đúng cũng như khi bạn xây một căn nhà, phần móng phải vững rồi thì mới nghĩ đến chuyện trang trí cho đẹp sau. Dựng hình phải dựa trên luật phối cảnh gần to xa nhỏ, và nên phác thảo trước khi đi vào chi tiết. Cách để có thể dựng hình đúng là quan sát mẫu thật kĩ, sử dụng que đo và dây dọi để kiểm tra tỉ lệ thường xuyên, đặt bài cạnh mẫu để so sánh và cuối cùng, vẽ thật nhiều để luyện tập kĩ năng ước lượng bằng mắt, điều này sẽ giúp bạn tiết kiệm thời gian và công sức hơn.

Dựng hình đúng tỉ lệ

3. Xác định rõ sáng tối

Sáng tối góp phần tạo nên độ sâu và nổi khối cho đối tượng trong bài, tương quan sáng tối mạnh sẽ giúp bài của bạn gây ấn tượng, có chiều sâu hơn, ngược lại tương quan sáng tối không rõ ràng sẽ khiến bài bị mờ nhạt, không tách được các đối tượng với nhau. Việc xác định rõ sáng tối sẽ giúp bạn dễ dàng kiểm soát bài, tránh tình trạng loạn sáng. Khi xác định sáng tối nên nheo mắt lại để loại bỏ ánh sáng từ môi trường xung quanh và tập trung vào mẫu.

Bài có tương quan sáng tối tốt 

4. Luyện tập đan nét

Có nhiều loại đan nét khác nhau như: nét một chiều, nét ca-rô, nét ô vuông, nét tự do,… Nét một chiều được thực hiện bằng cách đánh chì theo một chiều và khi chồng lớp tiếp theo vẫn giữ nguyên chiều như vậy. Nét ca-rô là dạng nét có lớp trước và lớp sau chéo nhau lớn hơn 90 độ. Nét ô vuông có lớp trước và lớp sau vuông góc nhau. Nét tự do là nét chồng nhiều lớp theo hướng khác nhau.

Một số kiểu đan nét - Nguồn: Pinterest

Các tượng có dạng tròn, có những nét mềm mại như tượng nữ, trẻ em và người già thì nên đan nét một chiều hoặc ca-rô. Các tượng có những mảng cắt mạnh, thô cứng thì nên đan nét vuông hoặc ca-rô. Tùy theo tính chất của bài và kỹ năng mà bạn chọn nét đan phù hợp.

Một số lỗi thường gặp khi đan nét là bị nét bị bết làm bài không được trong. Nguyên nhân có thể do nét quá ngắn, nét bị đậm ở đầu, nét không đều, nét bị to, lớp sau và lớp trước bị đều độ. Để khắc phục những tình trạng này, bạn nên thử những cách sau:

• Nét quá ngắn, nét bị đậm ở đầu: Có thể là bạn đang cầm bút như cách viết thông thường. Bạn nên cầm ở thân bút, cách xa ngòi bút một khoảng phù hợp, tay không nên tì trên mặt giấy. Điều này giúp bạn có độ vung tay rộng hơn và tạo ra những nét dài, thanh thoát hơn.

• Nét không đều, nét bị to: Lỗi này thường do bạn ấn tay quá mạnh hoặc không đều khi di chuyển nét. Hãy cố gắng giữ cho lực tay luôn nhẹ nhàng và ổn định trong suốt quá trình đan nét. Tưởng tượng như bạn đang "vuốt" nhẹ lên bề mặt giấy, không phải "cắm" bút xuống.

• Lớp sau và lớp trước bị đều độ (tức là độ đậm nhạt không phân biệt): Đây là vấn đề về quản lý độ trong/độ đậm của mực. Bạn cần đảm bảo rằng nước đã được pha loãng đúng mức để tạo ra độ trong (transparency). Khi đan các lớp, hãy để lớp trước khô hoàn toàn trước khi chồng lớp sau. Hơn nữa, hãy lưu ý nguyên tắc "sáng trước, tối sau" hoặc "nhạt trước, đậm sau" để tạo chiều sâu và độ trong

Hai kiểu cầm bút phổ biến:

Kiểu 1: Kiểu này sẽ giúp bạn đi được những nét ngắn và nhấn đậm ở những chỗ cần thiết.

Kiểu 1 - Nguồn: Wikihow

Kiểu 2: Kiểu này dùng để đi nét dài và phác họa

Kiểu 2 - Nguồn: Wikihow

• Nét không đều: nên luyện tập đan nét nhiều hơn.

• Nét bị to dần: bạn nên thường xuyên chuốt nhọn và xoay đầu chì khi vẽ để nét được thanh mảnh.

• Lớp sau và lớp trước đều độ: lớp sau nên nhấn đậm hơn lớp trước hoặc đổi bút có độ đậm hơn.

Khi đan nét lên sáng tối nên đi từ mảng sáng đến mảng tối cho đến khi đủ độ, không nên đi từ mảng tối trước tránh làm lủng bài.

Khi dựng hình và lên sáng tối tránh tẩy xóa nhiều dẫn đến mờ vân giấy hoặc giấy bị lì và không ăn chì.

5. Chọn đúng họa cụ

Mặc dù “thắng bại tại kỹ năng” nhưng chúng ta không thể đánh giặc khi chỉ mang một con dao cùn. Việc chọn đúng họa cụ cũng rất quan trọng và góp phần làm nên thành công của bạn. Bạn nên chọn loại giấy vân ngang thay vì giấy trơn để dễ lên chì hay chọn các loại chì phù hợp cho việc vẽ sẽ nâng cao hiệu quả thay vì tùy tiện chọn một cây bút chì nào đó. Và nếu bạn đang băn khoăn về việc lựa chọn họa cụ phù hợp thì bài viết này dành cho bạn: Học hình hoạ cần mua những hoạ cụ gì? - Sine Art

6. Sự kiên trì

Học vẽ không chỉ nhờ vào năng khiếu mà còn dựa vào sự kiên trì bền bỉ của bạn để có thể ngày càng tiến bộ hơn. Không quá lạ khi việc ôn thi vẽ đòi hỏi thời gian từ 6 tháng - 1 năm vì cần sự luyện tập rất nhiều, do đó mà sự kiên trì cũng vô cùng cần thiết.